|
Αρχή κειμένου
"ΑΕΙΦΟΡΕΣ ΠΟΛΕΙΣ ΚΑΙ ΒΙΟΚΛΙΜΑΤΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ
ΤΩΝ ΑΝΟΙΚΤΩΝ ΕΛΕΥΘΕΡΩΝ ΧΩΡΩΝ" άρθρο στο περιοδικό "ΟΙΚΟΕΝΗΜΕΡΩΣΗ", Μάρτιος 2007.
Κρίσιμο είναι το ερώτημα κατά πόσον οι μεγάλες πόλεις του ελλαδικού χώρου μπορούν να επιλέξουν βιώσιμες λύσεις και να αρχίσουν να αναστρέφουν την αρνητική εικόνα που παρουσιάζουν σε ότι αφορά στα ζητήματα προστασίας του περιβάλλοντος και αειφόρου ανάπτυξης.
Πολλά είναι τα θέματα που πρέπει να επιλυθούν και μάλιστα άμεσα προκειμένου να γίνουν οι πόλεις μας λιγότερο σπάταλες – ενεργειακά και να συμβάλλουν στον περιορισμό του φαινομένου του θερμοκηπίου και στην κλιματική αλλαγή.
Σίγουρα είναι πιο εύκολο να αναζητηθούν άμεσα λύσεις μέσω βελτίωσης των ελεύθερων δημόσιων χώρων και των κτιρίων.
Σε επίπεδο πολεοδομικού ιστού τα πράγματα είναι ήδη διαμορφωμένα: Η ανθρώπινη παρέμβαση στο φυσικό περιβάλλον επηρέασε τη την φυσιογνωμία των πόλεων και ανέτρεψε την αρμονία της φύσης και τις ισορροπίες της. Τα σύγχρονα αστικά κέντρα χαρακτηρίζονται από άναρχο δομημένο περιβάλλον, ανεπαρκή ηλιασμό και φωτισμό των κτιρίων, παρεμπόδιση της ελεύθερης κυκλοφορίας του αέρα, εκτενή χρήση ακατάλληλων υλικών, κυκλοφοριακή συμφόρηση και ήχο- και ατμοσφαιρική ρύπανση, ενώ οι ελεύθεροι χώροι πρασίνου (πλατείες, πάρκα, δημόσιοι ανοικτοί χώροι, κλπ) καταλαμβάνουν περιορισμένη έκταση σε πολεοδομική κλίμακα.
Τα στοιχεία αυτά έχουν ισχυρή επίδραση στη διαμόρφωση των τοπικών κλιματικών συνθηκών και κατ’ επέκταση στην άνεση και στο επίπεδο της ποιότητας ζωής στις πόλεις. Μόνον μέσα από σοβαρές μελέτες και ισχυρή πολιτική βούληση θα μπορούσαν ίσως να βελτιωθούν.
Ωστόσο, κάθε προσπάθεια ανάπλασης ή νέου αστικού σχεδιασμού πρέπει να στοχεύει στη δημιουργία αειφόρων, βιώσιμων πόλεων και για τον λόγο αυτό πρέπει να λαμβάνεται σοβαρά υπόψη η περιβαλλοντική παράμετρος σε κάθε προσπάθεια αποκατάστασης, αναβάθμισης και επανάχρησης των ελεύθερων χώρων στις πόλεις μας, δεδομένου ότι ο πλήρης επανασχεδιασμός του αστικού ιστού δεν είναι εφικτός.
Επιδράσεις και φαινόμενα στο αστικό και περιαστικό περιβάλλον. Σύγκριση
Ο ρόλος των ελεύθερων ανοικτών χώρων στη διαμόρφωση άριστων περιβαλλοντικών συνθηκών είναι σημαντικός και σύνθετος, δεδομένου ότι αυτοί παρέχουν στους πολίτες των πόλεων τη δυνατότητα αναψυχής και διαφυγής τους. Προς τούτο οι χώροι αυτοί πρέπει να μελετώνται έτσι, ώστε να διασφαλίζουν σωστές μικροκλιματικές συνθηκεςσυνθήκες χειμώνα – καλοκαίρι και συνεπώς να λειτουργούν ανακουφιστικά, τόσο για την ευρύτερη περιοχή την οποία επηρεάζουν, όσο και για τις παρόδιες εγκαταστάσεις και κτίρια.
Ο ορθός – βιοκλιματικός – σχεδιασμός τους πρέπει να είναι πλέον υποχρεωτικός και προς τούτο είναι απαραίτητο να καθοριστούν νέες προδιαγραφές και πρότυπα για την επιλογή των κατάλληλων υλικών επίστρωσης και τεχνικών που να διασφαλίζουν άριστες συνθήκες άνεσης στους χρήστες και να συμβάλλουν στη διαμόρφωση ευνοϊκού μικροκλίματος καθότι οι χώροι αυτοί αποτελούν ‘’πνεύμονες αναπνοής’’ και ρυθμιστές των περιβαλλοντικών γενικότερα συνθηκών μέσα στις πόλεις.
Ο βιοκλιματικός σχεδιασμός των ανοικτών – ελεύθερων – χώρων μπορεί να εξασφαλίσει κατάλληλες περιβαλλοντικές συνθήκες, ώστε ο κάθε πολίτης να αισθάνεται άνετα και ευχάριστα όλο το χρόνο και να μπορεί να παρατείνει την διαμονή του σε αυτούς. Απαιτούνται λεπτομερείς μελέτες και παρεμβάσεις που αποσκοπούν στον αποτελεσματικό επιλεκτικό σκιασμό-ηλιασμό τους ανάλογα με την εποχή, στην προστασία τους από τους ψυχρούς χειμερινούς ανέμους, ή την έκθεσή τους στους θερινούς επικρατούντες ανέμους, στην προστασία τους από την οπτική θάμβωση που προκαλούν τα διάφορα υλικά επιστρώσεων, στην προστασία τους από τον αστικό θόρυβο, ή στην πρόβλεψη ενδεδειγμένων διατάξεων για την ενίσχυση του εξατμιστικού δροσισμού.
Κατάλληλα διαμορφωμένοι ελεύθεροι χώροι δημιουργούν κατάλληλες μικροκλιματικές συνθήκες στην ευρύτερη περιοχή και για το λόγο αυτό βασικός στόχος θα πρέπει πλέον να αποτελεί η αναμόρφωση των χώρων αυτών στη βάση βιοκλιματικών κριτηρίων και η ανάδειξη αυτών ως πόλους έλξης των κατοίκων και ως φυσικούς πνεύμονες των πόλεων.
Τεχνητές και φυσικές διατάξεις σε ελεύθερο βυθισμένο χώρο για τη την βελτίωση των περιβαλλοντικών συνθηκών .
Στη συνέχεια θα πρέπει να επιβληθεί ο ορθός – βιοκλιματικός – σχεδιασμός των μεμονωμένων αστικών κτιρίων και η βελτίωση της ενεργαικής απόδοσης των υφιστάμενων κτιρίων, ώστε να περιοριστεί η ενεργειακή σπατάλη μέσω της θερμικής προστασίας του κελύφους τους, της εφαρμογής στρατηγικών την παθητικής θέρμανσης, φυσικού δροσισμού και φωτισμού, της χρήσης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, κλπ.).
|
Επιστροφή